Era elektryczności: szef IEA o zmianie w globalnej energetyce
Świat wszedł w „erę elektryczności” – uważa Fatih Birol, dyrektor wykonawczy Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA). W ciągu najbliższych dziesięciu lat do globalnej gospodarki ma przybyć ponad dwa razy więcej mocy wytwórczych niż w poprzedniej dekadzie. Napędzają to elektryczne samochody, centra danych dla sztucznej inteligencji i rosnąca liczba klimatyzatorów.
Liczby, które robią wrażenie
Według Birola w ciągu ostatnich 10 lat świat dołożył około 5000 gigawatów mocy elektrycznych. W kolejnej dekadzie, jak mówi szef IEA – przy bardzo ostrożnych założeniach – będzie to około 12 000 gigawatów. Globalne zapotrzebowanie na energię elektryczną rośnie trzy razy szybciej niż całkowite zapotrzebowanie na energię.
Wyraźnie widać to w transporcie. Poza Chinami sprzedaż samochodów elektrycznych wzrosła w ostatnich dziewięciu miesiącach o 60%, jak wynika z danych IEA. Pięć lat temu elektryki stanowiły tylko 5% sprzedawanych aut, a w tym roku ma to być około jedna trzecia. Birol zapowiada też nadejście ciężarówek elektrycznych, które wyprą z rynku znaczne ilości ropy.
Obecnie energia elektryczna zaspokaja mniej więcej jedną czwartą zapotrzebowania na energię końcową, a trzy czwarte nadal pochodzi z paliw kopalnych – głównie w transporcie, ogrzewaniu i przemyśle. Eksperci zwracają uwagę, że elektryfikacja ma też sens czysto techniczny: paliwa kopalne marnują dużą część energii w postaci ciepła, więc po przejściu na prąd trzeba zastąpić tylko około połowy dotychczasowej energii.
Klimatyzacja i szczyt Cop31
Zdaniem Birola największy wzrost zapotrzebowania na prąd, jeśli chodzi o wolumen, wynika z klimatyzacji. W USA dostęp do niej ma około 90% gospodarstw domowych, w Indiach mniej niż 20%, a w Nigerii około 5%. Wraz z falami upałów i rosnącymi dochodami ludzie będą kupować coraz więcej klimatyzatorów.
Tematem szczytu klimatycznego ONZ Cop31 w Antalyi, w którym uczestniczą delegacje ze 185 państw, jest m.in. projekt rezolucji zakładającej, że do 2035 roku 35% światowej energii końcowej będzie pochodzić z elektryczności. Według Birola większość krajów popiera ten cel, ale sprzeciwiać mają się m.in. Arabia Saudyjska i Rosja. Ponieważ decyzje wymagają konsensusu, niewielka grupa państw może zablokować resztę. Birol twierdzi jednak, że nawet bez rezolucji proces będzie postępował. Jak podkreślił: „To będzie jednoznaczny sygnał dla rynków i inwestorów, że rządy widzą przyszłość energii w elektryczności”.
Szef IEA wskazał też, że elektryfikacja poprawia bezpieczeństwo energetyczne, bo prąd można wytwarzać na miejscu, zamiast importować paliwa. Wysokie ceny prądu w Wielkiej Brytanii tłumaczył zależnością od importowanego gazu i przekonywał, że rozwiązaniem jest budowa własnych mocy odnawialnych, a nie większy import gazu.
Co to oznacza w Polsce
Polska jako członek UE działa w ramach unijnej polityki klimatycznej, więc trend elektryfikacji transportu i ogrzewania dotyczy także nas. Dla kierowców oznacza to stopniowo większy wybór aut elektrycznych, a dla domów – rosnące zainteresowanie pompami ciepła, fotowoltaiką i klimatyzacją. Trzeba jednak pamiętać, że rezolucja z Antalyi nie jest prawem obowiązującym w Polsce, a jej losy są niepewne.
Z perspektywy ubezpieczeń warto zwrócić uwagę na kilka praktycznych kwestii:
- Ubezpieczenie auta elektrycznego – przy OC/AC sprawdź, czy polisa obejmuje uszkodzenie baterii, kabli ładowania i wyposażenia do ładowania oraz czy assistance holuje auto do stacji ładowania.
- Ubezpieczenie domu – fotowoltaika, pompa ciepła czy stacja ładowania w garażu powinny być uwzględnione w sumie ubezpieczenia, a ochrona obejmować przepięcia i zdarzenia atmosferyczne.
- Upały – więcej klimatyzatorów to większe obciążenie instalacji elektrycznej, dlatego warto zadbać o jej sprawność i sprawdzić zakres ochrony od zdarzeń losowych.
Przed zakupem lub montażem nowych urządzeń najlepiej zapytać ubezpieczyciela, jak zmieni się zakres ochrony i składka.
Źródło: The Guardian – „World is now in ‘age of electricity’, energy agency chief says at Cop31”
